Emotie is een belangrijk deel van psychologie. Dit werd ons duidelijk in de afgelopen 6 LAPP-Top colleges. We kregen les van verschillende promovendi die ons vertelden over de verschillende aspecten van emotie. Zo is er bijvoorbeeld verteld over cultuur/emotie, autisme, emoties in relaties en het emotieproces. De inhoud van deze colleges zullen wij nader behandelen in dit verslag.  

Het emotieproces
Een emotie is een reactie die optreedt wanneer een van je belangen verder weg raakt of dichterbij komt. Het maakt je lichaam klaar om te reageren. Stel, iemand maakt iets van jou kapot, dan maakt je lichaam zich klaar om te vechten en zo te voorkomen dat deze persoon nog meer schade aanricht. Het gevoel dat je hierbij hebt, labelen we als boosheid.   Stel je voor: je loopt door het park als er ineens een man uit de bosjes springt met een bebloed mes in zijn hand. Hierbij komt je welzijn, een van je belangrijkste belangen, in gevaar. De emotie die je dan ondervindt kun je verdelen in een aantal stappen: Primary appraisal. Je schat in of de situatie goed of slecht is voor jou. De man met het mes is duidelijk slecht voor jou. Neurotransmitters zoals bijv. adrenaline worden afgegeven in je lichaam. Deze maken je lichaam klaar voor actie. Latency time. Deze tijd gebruik je om de situatie goed in te schatten. Hierin neem je informatie over jezelf mee. Als jij heel goed bent in karate, zal je eerder geneigd zijn de man aan te vallen dan een ander. Of misschien zie je opeens dat de man een stok aan het scherpen was voor een jongetje, en zichzelf gesneden heeft. Secondary appraisal. Je kiest uit alle mogelijke reacties hoe jij zal reageren op de situatie.  

Theory of mind
Theory of mind is het vermogen een beeld te vormen van de gedachten van iemand anders, en dus jezelf in te leven in de ander.   Stel: Jantje heeft een chocoladereep en eet deze voor helft op. Daarna stopt hij de reep in de keukenla. Terwijl Jantje buiten aan het spelen is komt zijn moeder binnen en doet de reep in de ijskast. Jantje kom weer terug en heeft weer trek in zijn chocoladereep. Waar zal hij gaan kijken? De meeste mensen zouden zeggen: in de la. Dat is theory of mind. Je kunt jezelf verplaatsen in een ander persoon en diens emoties herkennen. Hierdoor krijg je een beeld van de wereld om je heen.                        

Theory of mind is gebaseerd op desires en beliefs.
·         Desires: wat een ander verlangt en waar hij naar streeft (verlangens, doelen enz.) The World has to fit the mind.
·         Beliefs: persoonlijke representatie van de werkelijkheid, waarop gedragingen zijn gebaseerd. The mind has to fit the World.  

Zowel kleine kinderen tot 4 jaar als autisten hebben geen theory of mind. Zij kunnen zich niet in de ander inleven en zijn niet in staat een beeld te vormen van andermans gedachten.

Hoe leren kinderen dan emoties?
·         Invloed van ouders
      1.       Eigen emotie expressie van ouders
      2.       Reacties van ouders op emoties van het kind
      3.       Ouder-kind gesprekken over emoties
·         Invloed van vrienden (in puberteit invloed vrienden > invloed ouders)
·         Invloed van cultuur

De invloed van ouders en vrienden lijkt logisch, maar hoe zit dat met cultuur? Cultuur leert ons bepaalde algemeen geaccepteerde gedragsregels. Deze gedragsregels verschillen per cultuur. Islamitische landen zijn bijvoorbeeld zeer familiegericht. Westerse landen zijn vooral individualistisch. Mensen uit verschillende culturen zullen dus anders reageren op dezelfde situatie waarbij bijvoorbeeld individualistische landen vooral persoonlijke uitkomsten benadrukken. Collectivistische landen benadrukken voor negatieve uitkomsten.  

Autisme
Het op een na laatste college ging over autisme. Over de oorzaken van autisme is nog maar erg weinig bekend, maar wel is duidelijk dat autisme voor ongeveer 80% erfelijk is. Waarschijnlijk ligt de oorzaak voor autisme in het disfunctioneren van de hersenen. Men kan bij kinderen op jonge leeftijd steeds vroeger autisme vaststellen. Jonge kinderen met autisme zijn bijvoorbeeld erg onafhankelijk en niet geïnteresseerd in anderen. Ook vatten mensen met een bepaalde vorm van autisme, PDD-NOS, uitspraken letterlijk op. Een andere- vaak voorkomende vorm van autisme- is het syndroom van Asperger. Mensen met deze stoornis hebben een praktisch normale taalontwikkeling en een gemiddelde tot hoge intelligentie. Zij hebben echter wel moeite met veranderingen en hebben een onhandige motoriek. Is er ook een verschil tussen kinderen zonder autisme en kinderen met autisme wanneer we kijken naar emoties? Kinderen met autisme hebben bijvoorbeeld minder gedifferentieerde emoties. Zij laten vooral de basisemoties blij, boos, bang en verdrietig zien. Daarnaast delen ze emoties minder met hun omgeving, omdat ze moeilijk contact leggen en meer op zichzelf gericht zijn. Bovendien ontwikkelt hun TOM begrip (eerder in dit verslag genoemd) op latere leeftijd. Op het moment van schrijven hebben we het laatste college, met als onderwerp: emoties bij dove kinderen, nog niet gehad. Wij verwachten dat ook dit een interessant college zal worden.      

Relaties
Hoe ga je om met anderen? Hoe ga je om met de emoties van anderen? Welk doel is belangrijk bij relaties? Hoe ga je om met je eigen emoties? Je kunt de ontwikkeling verdelen in drie aspecten:
- Peuters: Speelmaatjes (meer egocentrisch)- Basisschool: Support & Intimacy (intiemer en wederkerigheid)
- Adolescenten: Vrienden > Ouders *Adolescenten die meer ‘attached’ zijn tot vrienden, dan tot ouders, zijn minder agressief, depressief en meer sympathiek.
De puberteit is voor iedere tiener anders. De emoties zijn bij iedere tiener anders. Toch is het belangrijk dat de overgang van kind naar volwassen worden goed verloopt. Daarom is het belangrijk om over je emoties (depressie, stress) met je ouders of met anderen te praten. Door te praten over je emoties, stimuleer je de relatie met anderen. Door het herkennen van de emoties bij een ander, stimuleer je het behouden van een goede relatie. Dat kan onder andere door middel van empathie. Het is de kunst of de vaardigheid om je in te leven in de gevoelswereld van anderen.  

Evaluatie
Wij vonden het programma vrij leerzaam en interessant. We hebben kennis gemaakt met verschillende aspecten van emoties. Het programma heeft ons gestimuleerd om anders te denken over emoties. De verwachtingen waren verschillend. Sommigen onder ons hadden verwacht dat ze na het deelnemen aan LAPP-TOP een besluit konden nemen of ze later psychologie wilden gaan studeren, omdat ze verwachtten dat ze een beter beeld zouden krijgen van deze studie. Deze verwachting is niet bij iedereen uitgekomen.