Midden-Oostenstudies 2012

De Arabische lente brandt elke avond op ons televisiescherm. Van elke vijf wereldbewoners is er een moslim. Moskeeën en moslims zijn een integraal onderdeel van de Nederlandse maatschappij. Maar wat weten we eigenlijk van deze wereld? Tijdens dit LAPP-Top leer je het Midden-Oosten en de Islam kennen achter de krantenkoppen. Stereotypen zullen worden onderzocht en vooroordelen aan de kaak gesteld.

De weidse wereld van het Midden-Oosten en de islam

Je leert tussen de regels door te lezen, en teksten op een wetenschappelijke manier te interpreteren. Tijdens een excursie naar het museum en een bezoek aan de manuscriptencollectie van de universiteitsbibliotheek zul je zien dat objecten hun eigen verhaal over de islam vertellen. Aan het einde van deze cursus zul je het nieuws over het Midden-Oosten en de islam beter begrijpen en in een context kunnen plaatsen en kennis gemaakt hebben met de veelzijdigheid en diversiteit van de moslimse cultuur en het Midden-Oosten.


Globale indeling van de colleges

College I (vrijdag 3 februari 2012, 11.00-13.00 uur)
Docent: dr. N. Kaptein, locatie: Matthias de Vrieshof 4, zaal 012 
Islam: Godsdienst en staat: In deze eerste bijeenkomst krijg je een inleiding in het islamitische geloof en haar cultuur. Je leert over het ontstaan van de Islam in de zevende eeuw van onze jaartelling op het Arabische Schiereiland en hoe deze religie zich verhield tot omliggende culturen en godsdiensten. We lezen een stukje uit de Koran, het heilige boek van de islam, en bespreken de voorschriften, rituelen en geloofsleer die hieromheen gebouwd zijn. We zullen ook kijken naar de verschillende vormen die de Islam heeft in verschillende landen (Afrika, Azië, Europa), periodes en interpretaties (Shi’isme).  

College II (vrijdag 10 februari 2012, 11.00-15.00 uur)
Docenten: mw. Prof. Dr. P. Sijpesteijn en Dr Arnoud Vrolijk, locatie: Lipsius, zaal 204
Islamitische beschaving op haar hoogtepunt: De islamitische cultuur heeft belangrijke bijdragen geleverd aan de westerse beschaving op het gebied van de geneeskunde, filosofie en wiskunde (gebruik van het cijfer nul!). Tijdens deze bijeenkomst bezoeken we de islamitische wereld in de negende eeuw van onze jaartelling toen het islamitische rijk haar grootste culturele bloei beleefde. Na de lunch bezoeken we de manuscriptencollectie van de universiteitsbibliotheek om een aantal Arabische, Perzische en Turkse manuscripten te bekijken.

College III (vrijdag 17 februari 2012, 11.00-13.00 uur)  
Docent: Dr. G.J. van Schaaik, locatie: Lipsius, zaal 204
Talenlandschap: In het Midden-Oosten worden tientallen talen gesproken die grofweg tot drie taalfamilies gerekend kunnen worden. Dat zijn Semitisch met als belangrijkste talen Arabisch, Hebreeuws en Aramees; Indo-Europees met als belangrijkste vertegenwoordigers Perzisch, Dari, Pashtu en Tadjieks, en dan is er de Turkic taalfamilie met onder andere Turks, Azerbaidjaans, Kazachs en Oezbeeks. In dit college zal nader worden ingegaan op deze de eigenschappen van deze taalfamilies, er zal aandacht worden besteed aan wat deze taalgebieden historisch bindt (religie, cultuur, bestuur) en ook kijken we naar de verschillende schriften die in het Midden-Oosten gangbaar zijn.

College IV (vrijdag 24 februari 2012, 11.00-13.00 uur)
Docent: Dr. A. Seyed-Gohrab, locatie: Lipsius,  zaal 003
Duizend-en-één boeken: literatuur van het Midden-Oosten: Het Midden-Oosten kent een rijke literaire traditie in het Arabisch, Perzisch en Turks. Hierbij is het Midden-Oosten uniek in haar beleving van het literaire verleden; middeleeuwse teksten blijven relevant en resoneren in de moderne literatuur. Heldendichten, schaduwspelen, volksverhalen, liefdespoëzie, moderne romans en het gezongen repertoire van rap-bands zullen aan de orde komen in deze bijeenkomst.

College V (vrijdag 2 maart 2012, 11.00-14.00 uur; onder voorbehoud afspraken TRC)
Docent: Dr. H. Theunissen
Dress in de islamitische wereld: De bijeenkomst vindt plaats in het Textile Research Centre (TRC) in Leiden (zie: http://www.trc-leiden.nl/) dat een rijke collectie kleding uit het islamitische cultuurgebied heeft. De informele bijeenkomst bestaat uit twee delen: een kort inleidend college over het belang van dress in de islamitische wereld tot op de dag van vandaag en een presentatie van kledingstukken en hun “verhaal”. Bij dit laatste onderdeel kunnen de deelnemers ook zelf kledingstukken “beleven”.

College VI   (vrijdag 9 maart 2012, 11.00-13.00 uur)  
Docent: Prof. Dr. L. Buskens, locatie: Lipsius, zaal 204
Islamitisch recht en het dagelijks leven: Islamitische rechtsgeleerden hebben gedetailleerde voorschriften ontwikkeld over hoe moslims moeten leven. In deze bijeenkomst kijken wat deze voorschriften betekenen voor het dagelijkse leven van moslims in verschillende landen.

College VII (vrijdag 16 maart 2012, 11.00-13.00 uur)  
Docent: Prof. Dr. Petra Sijpesteijn, locatie: Lipsius, zaal 204
Clash of Civilisations?: Hoe verschillend is de islam en de middenoosterse cultuur van de onze en zullen ze onvermijdelijk in conflict komen? Op grond van de voorafgaande sessies bespreken we hoe de verschillen tussen de moslimse cultuur, de middenoosterse maatschappij en onze westerse wereld kunnen verklaren, hoe belangrijk ze zijn en hoe onoverbrugbaar. We maken hierbij gebruik van de veel gebruikte stelling van Samuel Huntington, The Clash of Civilisations. Tijdens deze bijeenkomst bespreken we ook voor welke uitdagingen Islamitische en Middenoosterse samenlevingen staan, met name in verband met de politieke omwentelingen die nu in het Midden-Oosten plaatsvinden. Hierbij komen vragen aan bod zoals hoe kunnen democratische hervormingen doorgevoerd worden in het Midden-Oosten? Is democratie verenigbaar met de islam?
 



 

SLU's, motivatiebrief, toelating

Studielasturen (slu's)
Wanneer je deelneemt aan dit programma, bedraagt de eventueel door jouw school te erkennen studielast 25 uur. Wellicht bestaat de mogelijkheid om jouw profielwerkstuk aan te laten sluiten bij een thema dat in dit programma behandeld wordt. Neem hiervoor eventueel contact op met de desbetreffende docent.

Motivatiebrief
Schrijf een brief van ca. 300 woorden. Laat daarin de volgende aspecten aan bod komen: - Een korte presentatie van jezelf: wie ben je, wat zijn je interesses? – Waarom ben je geïnteresseerd in het Midden-Oosten en/of de islam? - Wat spreekt je aan in het programma: Midden-Oosten en islam?


 
Laatst Gewijzigd: 21-12-2011