Blok I

Wat is wetenschappelijke kennis, waarin onderscheidt die kennis zich van andere vormen van kennis, en hoe komt wetenschappelijke kennis tot stand? Deze vragen staan in de eerste acht colleges centraal. Waar mogelijk worden de vragen besproken met ons brein en ons denken als voorbeelden. Doel van de colleges is om inzicht te verkrijgen in de methode(n) waarmee in verschillende wetenschappelijke disciplines onderzoek wordt gedaan en kennis wordt opgebouwd.

College 1: Introductie & logisch denken 1

College 1

Algemene introductie op het thema
Prof. dr. J.W. Kijne, Biologie
Introductie in de wetenschapsfilosofie: wat is kennis en hoe kom je eraan?

Logisch denken 1
Dr. J.B.M. van Rijen  
Natuurlijk moet een wetenschapsbeoefenaar logisch denken. Maar wat houdt dat eigenlijk in?
In het eerste college zul je zien dat het helemaal niet zo eenvoudig is om te bepalen wat wel en wat niet logisch juist is. We gaan in dit college een eenvoudig model maken van een taal waarin we onze redeneringen kunnen formuleren en waarin we kunnen berekenen of een redenering logisch geldig is of niet.



College 2: Rechtsgeleerdheid & logisch denken 2

College 2

Rechtsgeleerdheid 1
Prof. mr. P.B. Cliteur

Logisch denken 2 Dr. J.B.M. van Rijen, Filosofie  
In het tweede college gaan we wat meer de diepte in: waarom is het logisch om logisch te denken? Zit de werkelijkheid wel logisch in elkaar? Wat is er eigenlijk mis met niet logisch denken?

College 3: Peer review

College 3

Peer review en huiswerkopdracht
Prof.dr. J.W. Kijne, Biologie

College 4: Psychiatrische neuro-imaging 1 en rechtsgeleerdheid 2

College 4

Psychiatrische Neuro-imaging 1
Dr. N. van der Wee, LUMC
Wat gebeurt er nu in het brein van patiënten die een psychiatrische stoornis hebben? Wat weten we trouwens eigenlijk over wat er in het ‘normale’ brein gebeurt? Kennis over geestesziekten of wat we tegenwoordig een psychiatrische stoornis noemen, kon aanvankelijk alleen worden verworven door nauwlettende observatie. In een enkel geval kon het ontstaan van een psychiatrische ziekte wel met het ontstaan van hersenletsel door bijvoorbeeld een ongeval of een hersenbloeding in verband worden gebracht. Tegenwoordig beschikken we echter over geavanceerde technieken waarmee niet alleen de vorm, maar ook het functioneren van het brein in beeld kan worden gebracht (neuroimaging). Hierdoor is er een zoektocht gestart naar het normale functioneren van de hersenen verworven, maar ook naar de verstoringen die bij psychiatrische ziektebeelden optreden en de effecten van behandeling.

Rechtsgeleerdheid 2
Prof. mr. P.B. Cliteur
Vervolg van deel 1

College 5: Psychiatrische Neuro-imaging 2 en Sterrenkunde

College 5

Psychiatrische Neuro-imaging 2
Dr. N. van der Wee, LUMC

Sterrenkunde
Mw.prof.dr. E.F. van Dishoeck

College 6: Taalkunde & Antropologie

College 6

Dr. M.A.C. de Vaan
Taalkunde

Dr. J. Jansen
Antropologie 


College 7: Godsdienstwetenschap en Geschiedenis

College 7

Dr. W. Hofstee
Vergelijkende godsdienstwetenschap

Dr. B.E. van der Boom
Geschiedenis

College 8: De structuur van wetenschappelijke ontdekkingen en nabespreken huiswerkopdracht

College 8

De structuur van wetenschappelijke ontdekkingen
Prof.dr. F. van Lunteren Sinds het ontstaan van de moderne natuurwetenschap is onze kennis van de natuur spectaculair toegenomen. Wetenschappelijke ontdekkingen spelen een belangrijke rol in het proces van kennisverwerving. Een geheel nieuw verschijnsel of object ontdekken draagt meer bij aan onze kennis dan het opvoeren van de nauwkeurigheid van een meting met een volgende decimaal.  In de oorspronkelijke criteria voor de toekenning van een Nobelprijs voor natuurwetenschappelijk onderzoek wordt dan ook nadrukkelijk gesproken over ontdekkingen. Maar hoe gaat zo’n wetenschappelijke ontdekking eigenlijk in zijn werk? En hoe bepaal je wie de echte ontdekker is als meer wetenschappers een claim leggen op een ontdekking, iets dat in de praktijk nogal eens voorkomt? Om wat meer duidelijkheid te scheppen over deze kwesties zullen we een aantal beroemde ontdekkingen uit het verleden in enig detail bekijken. Daarbij zullen we gezamenlijk proberen tot een paar algemene conclusies te komen.

Nabespreking colleges en huiswerkopdracht
Prof. dr. J.W. Kijne

 
Laatst Gewijzigd: 07-09-2011